Biyoplastikler atık sorununa çözüm olabilir
Starbucks, Hyatt ve Marriott gibi şirketlerin plastik pipetleri yasaklamayı kabul ettikleri haberleri sayesinde, plastiğin günlük hayatımızda oynadığı rolün dikkate alınması açısından uygun bir zaman… Çoğu zaman göz ardı edilen, modernlik harikası sayılan plastikler, sayısız ürüne dönüştürülebilen ucuz ve çok amaçlı maddelerdir.
Pipetler –ya da diğer adlarıyla içecek çubukları-, insanlığın plastik bağımlılığının sadece bir çıktısı…
2016 yılında küresel plastik reçine üretimi yaklaşık 335 milyon tona ulaştı. Bazı tahminlere göre 2020 yılında 650 tona ulaşacağı öngörülüyor ki, bu da kabaca Giza Piramidi ağırlığının 100 katına tekabül ediyor.
Michigan Üniversitesi, Biyokimya Bölümü’nden Yard. Doç. Danny Ducat’in yönettiği laboratuvar, halkın potansiyel plastik sorunlarına çözüm arayan araştırma ekiplerinden biri. Danny Ducat, burada yaptıkları çalışmaları şöyle dile getiriyor; “Biyoplastik alternatifler de dahil olmak üzere, ışık ve karbondioksiti yenilenebilir bileşiklere dönüştürmek için bir üretim platformu olarak kullandığımız küçük bir fotosentetik bakteri üzerinde çalışıyoruz.” Biyolojik bazlı plastiklerin plastik atıkları azaltmak için ümit verici bir seçenek olduğunu da belirten Ducat; “Onları hem yaparken, hem de özel tesislerde imha ederken önemli yatırımlar gerekli” diyor.
Dünyada ‘plastik ambalajın’ sadece yüzde 14‘ü geri dönüştürülmüştür.
Uzun ömürlü atık
Dünyanın plastik üretiminin çoğu, pipet gibi tek kullanımlık nesneler olarak üretiliyor. Aslında yiyecek ambalajları, yiyecek ile ilgili objeler; bardaklar, yemek saklama kapları, vakumlu ambalajlar ve alışveriş poşetleri plastiklerin büyük bir kısmını oluşturuyor.
Dünya çapında tüm atık plastiklerin yüzde 10’undan azı geri dönüştürülüyor.
Çoğu plastik gıda ambalajı, üzerine yapışmış gıda kalıntıları varsa kolayca geri dönüştürülemez, çünkü bu artıklar çeşitli işlem aşamalarına müdahale edebilir. Sonuç olarak, birçok geri dönüşüm tesisi gıda ambalajını kabul etmez.
Peki ya diğer plastik atıklar ne durumda?
Sadece yüzde 12‘lik kısmı yakılır. Geri kalan yüzde 80’ine yakın kısmı, çöp sahalarına ve çevreye atılır. Mevcuttaki plastik atıklar, okyanustaki büyük yüzen çöp adalarında toplanıyor.
Gömülü ya da denizde yüzüyor olsa da, plastikleri yok etmek yüzlerce yıl alabilir. Bu süreçte, atık plastikler, kıyıda sürüklenerek çöp ve turizm için baş ağrısı yaratabilir. Dahası, büyük plastik nesneler ve hatta mikropartiküller bile deniz kuşları, deniz yaşamı ve mercanlar dahil olmak üzere doğal yaşama zarar verebilir.
Bitkilerden plastik
Yenilenebilir biyolojik bileşiklerden yapılan çok çeşitli biyolojik bazlı plastikler üzerinde uzun yıllardır çalışılıyor. Bugün polistiren ve polietilen gibi birçoğumuzun aşina olduğu fosil yakıt bazlı plastikler, gözden düşmüşlerle değiştirilerek kullanılabilir.
Biyoplastiklerin çoğu, mısır ve şeker kamışı gibi bitkilerden elde edilen şekerlerden alınır ve bunların sonunda plastik reçine haline gelen hammaddelere dönüştürülmesi için mikroorganizmalar kullanılarak yapılır.
Ancak, bir yandan biyolojik olarak parçalanabilen biyoplastikler yapmak ile diğer yandan amaçları için yeterince dayanıklı olmalarını sağlamak arasında ticari bir seçim vardır. Yolculuğunuzun ortasında, parçalanan bir pipet ve bardak çok da tercih edilen bir şey değildir…
Üretim ve gelişimde en umut verici olan; biyoplastiklerin çoğu, büyük ölçekli kompostlama tesisi gibi kontrollü koşullar altında hızla bozunabilir. Burada, biyoplastikler diğer organiklerle karışabilir ve hızlı ayrışmayı teşvik edip, yeterli havalandırma sağlamak için düzenli olarak karıştırılabilir.
Özellikle biyoplastiklerin bozulmasını test etmek ve iyileştirmek için uğraşan böyle bir tesis, Washington eyaletinden işletilen Cedar Grove’dur. Sonuç; bahçe ve bitkileri gübrelemek için uygun, zengin bir komposttur…
Kaynak: Greenbiz
