Ana Sayfa Su'ya DairEKOLOJİ Avrupa Kuşları Kırmızı Listesi güncellendi

Avrupa Kuşları Kırmızı Listesi güncellendi

Yazar: Selma ALTIN

İklim değişikliği ve biyoçeşitlilik kayıplarının birbiriyle yakından bağlantılı olduğu, doğa(l) sermayenin ülkelerin ekonomik güç ve toplum refahı adında en önemli unsurlar olduğu, artık yadsınmaz bir gerçek olarak kabul görüyor. Öyle ki, bu görüş, BM’nin doğanın restorasyonu için yenilenen taahhütlerine ve Avrupa Birliği karar ve yeni oluşumlarına da yer alıyor.

Avrupa Birliği tarafından başlatılan Yeşil Mutabakat eylem planı dahilinde, biyoçeşitlilik kaybını durdurmak ve tersine çevirmeyi başarmak hedefiyle, Avrupa’daki kuşların neden yok olduklarını ortaya koyan Avrupa Kuşları Kırmızı Listesi / European Red List of Birds güncellendi. 2021 yılına ait bu güncelleme, Avrupa Komisyonu finansmanı ile gerçekleştirildi.

Dünya Kuşları Koruma Kurumu, Avrupa genelinde 54 ülke ve bölgeden binlerce uzman ve gönüllünün desteğiyle detaylı bir rapor hazırladı. Kuzeyde Grönland, İzlanda ve Svalbard, güneyde Kanarya Adaları, Malta ve Kıbrıs, batıda Azorlar, doğuda Kafkasya ve Ural Dağları arasında kalan bölgede yaşayan 544 kuş türü için kırmızı liste kategorileri yeniden değerlendirildi. Bu rapor kapsamında her türün kırmızı liste kategorisi güncellendi ve nesillerinin tükenme riski değerlendirildi. Rapordaki veriler, ulusal ve uluslararası doğa politikaları ve yerelden koruma çalışmaları için önem taşıyor.

Rachel Carson’ın ‘Sessiz Bahar’ından bu yana, ekosistemin sağlık durumunun temel göstergeleri olarak yabani kuşların rolü giderek daha fazla tanınmaya başlandı. Kuş popülasyonlarının izlenmesi, koruma hedeflerine ulaşma yolunda kaydedilen ilerlemeyi gözden geçirmek, bilgi boşluklarını irdeleyebilmek ve koruma eylemi için öncelikleri belirleyebilmenin birincil yöntemi.

Kızılbacak (Tringa totanus) Fotoğrafçı: Mouser Williams.

Avrupa faunasına ait kuşlar, insan faaliyetleri nedeniyle yok oluyor

Araştırmanın ortaya koyduğu sonuçlar, diğer çalışmalarda bulunan genel sonuçları doğrular yönde. Büyük ölçekli arazi kullanım değişikliği, tarımsal uygulamaların yoğunlaşması, altyapı projeleri, deniz kaynaklarının yoğun kullanımı, iç suların kirlenmesi ve sürdürülemez ancak yaygın olarak kullanılan ormancılık uygulamaları, Avrupa habitatlarında gözlenen kuş nüfusu düşüşlerinin başlıca nedenleri.

Raporun dikkat çektiği sonuçlar şöyle:

  • Avrupa’daki kuşların %13’ü yani 71 kuş türü yok olma tehlikesi altında.
  • Avrupa’daki her 3 kuştan 1’inin nüfusu son yüzyılda ciddi ölçüde yok oldu.
  • Avrupa’daki her 5 kuştan 1’i yok olma tehlikesiyle karşı karşıya.
  • Avrupa’da en hızlı yok olan grupların başında ördekler ve kıyı kuşları (%40), deniz kuşları (%30) ve yırtıcı kuşlar (%25) geliyor.
  • Tarlakuşları, örümcekkuşları ve kiraz kuşları gibi açık habitatların yaygın türleri de hızla yok oluyor; ayrıca ördek ve kıyı kuşlarının sayıları da ciddi olarak azalıyor.

Tarlakuşları, örümcekkuşları ve kiraz kuşları gibi açık habitatların yaygın türlerinde devam eden nüfus düşüşleri ve yaşam alanlarının daralması, genel olarak doğanın bütün bileşenlerinin yok olması ve artan tarımsal kimyasal kullanımının etkisini açıkça gösteriyor. Bazı yırtıcı kuş türleri, yasal koruma ve hedeflenen koruma faaliyetleri nedeniyle son zamanlarda popülasyonlarını geri kazanmış olsa da besin için açık habitatlara (mera ve çalılık alanlara) bağımlı birçok yırtıcı kuş türü sayısı hala azalıyor.  

Bir yandan kuşların yaşam döngüsü hızla yok ediliyor, bir yandan da elmabaş, patka ve üveyik gibi tehlike altında olan türler ava açılıyor. Bu durumu tersine çevirmek için var olan politikalar ve uygulanan eylemler yeterli değil. Kuşların yaşam döngüsünün sürmesi için bir doğa hukuku ve bu hukuk çerçevesinde yeni düzenlemeler olması gerekiyor.

Kapak Fotoğrafı: Kızıl boyunlu batağan (Podiceps grisegena)

Fotoğrafçı: Artur Rydzewski

İlgili Diğer Haberler

Bu web sitesi, deneyiminizi geliştirmek için çerezler kullanır. Bu konuda sorun yaşamadığınızı varsayacağız, ancak isterseniz vazgeçebilirsiniz. Kabul et Daha fazla oku