İklim değişikliğinin yıkıcı etkisine karşı: ‘kayıp ve zarar fonu’
COP27 / 27. Taraflar Konferansı, 6 Kasım 2022 tarihinde Mısır’ın Şarm El-Şeyh kentinde başladı. 18 Kasım’a kadar sürecek zirvede birçok başlık ele alındı ancak gelişmiş ülkelerin kayıp ve zarar fonunun kurulmasına yanaşmadığı gözlemlendi.
Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi 27’nci Taraflar Konferansı’na yaklaşık 190 ülkeden 40 binin üzerinde katılımcı, 100’den fazla devlet lideri ve politika yapıcı katılıyor. 27. Taraflar Konferansı’nın en önemli gündem maddelerinden biri de ‘kayıp ve zarar mekanizması finansmanı’. Kayıp ve zarar, iklim değişikliğinin azaltım veya uyum yoluyla önlenemeyen yıkıcı etkilerini ifade ediyor.
Gelişmiş ülkeler sorumluluklarını kabule yanaşmıyor
Yeditepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Kamu Yönetimi Bölümü Başkan Yardımcısı Dr. Öğr. Üyesi Barış Gençer Baykan (Fotoğrafta), gelişmekte olan ve en az gelişmiş ülkelerin iklim değişikliğine tarihsel olarak katkısının çok az olduğunu, iklim kaynaklı felaketlerden ise en çok onların etkilendiği değerlendirmesinde bulundu.
Baykan; “Gelişmiş ülkeler ise iklim krizinde büyük tarihsel sorumlulukları olmasına rağmen bunu kabul edip tazmin etmeye yanaşmıyorlar” ifadelerini kullandı. Baykan, küresel karbon emisyonlarında yüzde 0,8 payı olan Pakistan’ın Haziran ayında yaşadığı sel felaketleriyle 30 milyar dolarlık hasar ile karşı karşıya kaldıklarını, Pakistan İklim Değişikliği Bakanı Şeri Rehman’ın, zengin ülkelerin iklim krizinden etkilenen ülkelere tazminat borcu olduğu söyleminin, konuya örnek teşkil ettiğini vurguladı.
Uzun yıllardır süren tartışmaların ardından kayıp ve zarar mekanizması finansmanının ilk kez 27. Taraflar Konferansı’nın resmi müzakere gündemine dahil edildiğini hatırlatan Barış Gençer Baykan; “2024’e kadar herhangi bir karar çıkması beklenmiyor” dedi.
Gelişmekte olan ülkeler, kayıp ve zararın COP27 gündemine resmi olarak eklenmesi çağrısında bulunmuşlar ve bazıları konferansta finansman düzenlemeleri konusunda somut kararlar görmeyi umduklarını dile getirmişlerdi.
