Teknik tekstil atıkları geri dönüştürülüyor
Dünyayı yıllık 10,5 milyar ton karbondioksit salımıyla en çok kirleten Çin başta olmak üzere, ABD ve Avrupa Birliği ülkelerinin radikal karbonsuzlaştırma vaatleri, iklim kriziyle mücadeleye ticareti de etkileyecek geniş çaplı bir boyut kazandırdı. Dünya ticareti artık her ülkenin istediği gibi sanayi üretemeyeceği, ekolojik standartlara bağlı bir sürece girmek üzere. Küresel emisyonların yüzde 7’sine sahip tekstil endüstrisi, dünyanın en büyük ikinci kirleticisi olarak öne çıkıyor.
Teknik Tekstiller Araştırma ve Uygulama Merkezi /TEKSMER ile BUDİN Kimyevi Maddeler Sanayii ve Ticaret Ltd. Şti. işbirliğinde, geri dönüştürülmüş polimerlerin kullanımı ile UV dayanımlı bikomponent tekstil lifleri geliştirildi.
Ege İhracatçı Birlikleri /EİB Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi, Türkiye’nin tekstilde dünyanın önde gelen üreticileri arasında yer aldığını, ülkedeki sanayiye, hatta direkt olmasa bile tarıma ve de endüstriye büyük oranda etkisi olduğunu söyledi. Eskinazi, işbirliğiyle hayata geçirilen proje hakkında şu açıklamalarda bulundu; “Özellikle son dönemde hızla büyüyen 107 milyar dolarlık ihracat pazarına sahip teknik tekstil sektörünü, Ar-Ge ve inovasyona yatırım yaparak yeni, düşük karbonlu bir sisteme dönüştürmenin yollarını aradık. 2014’te, Ege Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği, Ege Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği ve Dokuz Eylül Üniversitesi’nin ortaklığında İzmir Kalkınma Ajansı’nın güdümlü projesi olarak kurulan Türkiye’nin ilk teknik tekstil merkezi TEKSMER, yıllardır sürdürülebilir sanayi alanında birçok projeye imza atıyor. Teknik tekstilin temel hammaddesi olan yeni nesil elyaf ve lifleri geliştirmek amacıyla son dönemde çalışmalarını hızlandırdı ve başarılarına bir yenisine daha ekledi. TEKSMER ile BUDİN Kimyevi Maddeler Sanayii ve Ticaret Limited Şirketi iş birliğinde, üretim sonrası çıkan atıklar geri dönüştürülerek fonksiyonel bikomponent tekstil lifleri geliştirildi. Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası tarafından desteklenen projemizi daha da ilerleterek geliştirdiğimiz geri dönüşüm liflerinden üretilen kumaşımızla dünya pazarına açılacağız.”
İklim müzakereleri bir an önce başlamalı
EİB Koordinatör Başkanı Jak Eskinazi (Fotoğrafta), Türkiye’nin karbon emisyonu artış hızında OECD ülkeleri arasında en fazla artış gösteren iki ülkeden biri olduğunu söyleyerek sözlerine şöyle devam etti; “Bu artış hızı bizi 2030’a kadar önemli kirleticilerden biri olarak öne çıkarabilir. Her ülkeye ait bir karbon ayak izinin olacağı bir dönem bizi bekliyor. Sanayi stratejimizde, orta ve uzun vadeli kalkınma planlarımızda iklim değişikliği yer almalı. Çözüm yollarını biliyoruz. Değişmek için gereken güce sahibiz. Öyleyse neyi bekliyoruz? İklime dönük çözümlerle ilgili müzakereler bir an önce başlamalı. Yeni koşullara uygun üreten, katma değer sağlayan, istihdam yaratan, dünyada ürünleri aranan, tercih edilen markalarımızın olması lazım. Böylelikle yeşil yeni düzende rekabet edilebilecek, katma değer yaratabilecek bir ulusal zenginlik elde edebiliriz. Eksen değişiminin doğru yolu budur.”
Döngüsel ekonomi, beşikten mezara kadar devam eden bir süreç
Türkiye’nin teknik tekstil ihracatının Ocak-Kasım döneminde yüzde 68 artarak 2,6 milyar Dolara ulaştığını açıklayan TEKSMER Yönetim Kurulu Başkanı Sabri Ünlütürk (Fotoğrafta), Ege Bölgesi’nin ise teknik tekstil ihracatını yüzde 91 artırarak 174 milyon Dolara taşıdığını ifade etti. Türkiye geneli teknik tekstil ihracatında öne çıkan 10 ülkenin; ABD, Almanya, İngiltere, İtalya, Hollanda, İspanya, Romanya, Fransa, Polonya ve Mısır olduğunu kaydeden Ünlütürk, Ege’den yapılan teknik tekstil ihracatında ise Çin’in ilk sırada yer aldığını belirtti.
Sabri Ünlütürk, düşük lif salımı yapan kumaşların tasarımının öncelikli hedeflerinden biri olduğunu ifade etti. Ünlütürk, bunun nedeninin; döngüsel ekonominin, fikir aşamasında başlayıp beşikten mezara kadar devam eden bir süreç olmasından kaynaklandığına işaret etti. Sabri Ünlütürk, açıklamalarına şöyle devam etti; “Sıfır atıksız bir endüstri hayal ediyorsak üretilen malzemenin tasarım aşamasından üretim aşamasına her noktayı planlayarak süreci yürütmeliyiz. Yıllardır yaptığımız çalışmalarla sanayinin geri dönüşümle döngüsel ekonomiye nasıl uyumlanabileceğine, değiştirilebildiğine şahit olduk. Dünya Ekonomik Forumu ya da G20 gibi zirvelerin hızlı sonuca ulaşamamasının nedeni iklim mücadelesinde küçük ülkelerin dışarıda bırakılması değil, Türkiye, Rusya, Suudi Arabistan, Endonezya, Bangladeş gibi gerçek büyük ülkelerin dahil edilmemesidir. Artık birlik olma zamanı.”
Türkiye Döngüsel Ekonomi Platformu’nun ‘The Circular Vouchers’ teknik destek programından faydalanarak, masterbatch üretimi sonrası ortaya çıkan atıkların fonksiyonel tekstil liflerine dönüştürülmesi ile “sıfır atık” hedefi üzerine yürütülen proje, başarılı bir şekilde tamamlandı.
19 bin € hibe destek alınarak gerçekleştirilen çalışmada, Teksmer’de bulunan bikomponent lif çekim sisteminde masterbatch atıklarından bikomponent lifler elde edildi. Aynı anda iki farklı tipte masterbatch kullanımına olanak sağlayan bu sistem ile geri dönüştürülmüş polimerlerin kullanımı ile antistatik ve UV dayanıklı bikomponent tekstil liflerinin üretimi ve geliştirilmesi üzerine çalışmalar yapıldı.
